KNMvD Afrikaanse Varkenspest bulletin: wees voorbereid!

KNMvD Afrikaanse Varkenspest bulletin: wees voorbereid!
Naar aanleiding van de uitbraak van Afrikaanse Varkenspest in Wallonië, waar het virus op 13 september bij wilde zwijnen ontdekt is, wil de KNMvD dierenartsen informeren en voorbereiden op een mogelijke verspreiding van de ziekte in Nederland.Stand van zaken
De uitbraak in Wallonië is waarschijnlijk veroorzaakt door menselijk handelen. De Belgische autoriteiten hebben inmiddels de nodige maatregelen genomen om verdere verspreiding te voorkomen. In Nederland is er op 14 september een technisch uitvoeringsoverleg geweest waar de KNMvD aanwezig was. Partijen delen de zorg naar aanleiding van de geconstateerde besmetting in België. Het meest aannemelijk is dat verspreiding van de besmetting in België heeft plaatsgevonden door menselijk handelen (besmet etenswaar) en dat risico’s op introductie daarom niet veel groter zijn dan voorheen. Er wordt op korte termijn opnieuw een risico-inschatting gemaakt door de deskundigengroep dierziekten. Deze deskundigengroep zal worden uitgebreid met relevante (ecologische) expertise. In Nederland zijn bij de reguliere monitoring van wilde zwijnen op AVP nog geen positieve dieren ontdekt.

Afgesproken is dat partijen hun achterban nogmaals actief attenderen op het belang van preventie en hygiëne. LNV stelt samen met de sectorpartijen een preventieteam in met daarin diverse belanghebbenden. Daar wordt een inventarisatie gemaakt van (nieuwe) doelgroepen, communicatie en eventuele extra acties die kunnen worden ingezet. Op internationaal niveau is opnieuw het belang aangegeven van het voorkomen van verspreiding van vlees van besmette varkens. LNV werkt samen met de provincies aan afspraken over het beheer van het aantal wilde zwijnen en de mogelijkheid tot regionalisering. Het gaat dan zowel om preventief beheer als de te volgen strategie ingeval er een uitbraak onder wilde zwijnen is. Andere bestaande maatregelen (zoals dubbele reiniging en ontsmetting bij terugkeer uit gebieden met besmette gehouden varkens en monitoring van wilde zwijnen) worden voortgezet.

Wat is Afrikaanse varkenspest?
Afrikaanse varkenspest (AVP –Asfarviridae) is een virusziekte waarvoor alleen gedomesticeerde varkens en het wilde zwijn gevoelig zijn. Voor mensen en andere diersoorten is de ziekte niet gevaarlijk. De ziekte komt met name voor in Afrika, meer specifiek in de landen ten zuiden van de Sahara. Vanaf 2007 werden de eerste introducties in Oost-Europa/Georgië waargenomen en vanaf 2014 in de Europese Unie. Sindsdien verspreid de ziekte zich snel door Oost-Europa maar ook in China. AVP verspreid zich via direct contact. Indirecte verspreiding via mensen (voedingsmiddelen met besmet vlees), materialen, transportwagens en dergelijke is ook mogelijk.

Wat zijn de verschijnselen?
Varkenspest kan zich uiten in verschillende vormen, van bijna geen verschijnselen tot huidbloedingen en plotselinge sterfte. De meest voorkomende symptomen zijn:

  • koorts
  • verlies van eetlust
  • sloomheid en
  • huidbloedingen in voornamelijk de oren, staart, buik en binnenzijde van de ledematen

Bij klassieke varkenspest kunnen ook neurologische verschijnselen optreden. Bij Afrikaanse varkenspest kan een bloedige diarree aanwezig zijn. De incubatietijd van het virus is 2-20 dagen (max. 40).

Wat moet ik doen bij een verdenking?
Wanneer bij varkens verschijnselen worden gezien die kunnen wijzen op varkenspest, neem
dan contact op met de NVWA via het landelijk meldpunt voor dierziekten: 045- 546 31 88
Dit nummer is 24 uur per dag en 7 dagen per week bereikbaar.
Voor dierhouders, dierenartsen en laboratoria geldt een meldplicht voor een verdenking van varkenspest. Als u een besmettelijke ziekte bij uw dieren vermoedt die aangifteplichtig is en u deze verdenking niet meldt, bent u medeverantwoordelijk voor de verspreiding van de dierziekte. Na een melding zal de NVWA binnen enkele uren op het bedrijf komen met een specialist van de GD. De dierenarts die de melding heeft gedaan moet op het bedrijf blijven. De NVWA zal monsters nemen en deze insturen naar het Wageningen Bioveterinary Research. Het testresultaat is de volgende werkdag bekend en wordt gecommuniceerd naar veehouder en dierenarts. Totdat de uitslag bekend is geldt voor het bedrijf een aan- en afvoerverbod en mogen dierenartsen geen andere varkensbedrijven bezoeken.
Lees meer

Bloedonderzoek AVP: early warning
Neem 6 EDTA bloedmonsters af bij dieren waar een koppelbehandeling is ingezet. Pool PCR per 3 monsters. Doorlooptijd is 4-7 dagen.  Inzenden naar Lelystad (nieuwe klant? Eerst formulier invullen)

Informatie over de testen en de tarieven.
Informatie over de inzendformulieren (kies het formulier onder “varken”)

Wat gebeurt er bij een uitbraak in Nederland?
Bij een uitbraak onder wilde zwijnen zal dit gebied worden afgesloten en wordt een tijdelijk jachtverbod ingesteld. Daarna wordt afhankelijk van de situatie besloten of er afschot van wilde zwijnen moet plaats vinden. De screening op AVP zal worden opgevoerd.
Bij een uitbraak onder wilde zwijnen gelden voor varkensbedrijven in het besmette gebied gelden de volgende maatregelen:
• In het afgebakende besmette gebied worden alle varkensbedrijven door de NVWA
gescreend.
• Varkens op deze bedrijven moeten worden afgeschermd van wilde zwijnen.
• Voor varkens in dit besmette gebied geldt een vervoersverbod.
• Voor deze bedrijven geldt de bezoekersregeling. Personen die in contact zijn
geweest met wilde zwijnen mogen geen varkensstal betreden.
• Varkens en levende producten van deze bedrijven in het besmette gebied mogen
niet in de handel worden gebracht.
Over de bestrijding van AVP bij wilde zwijnen heeft de EFSA een advies uitgebracht.
Bij een uitbraak onder gehouden varkens zal het bedrijf geruimd worden. Vervolgens worden ook alle bedrijven binnen een straal van 1 km preventief geruimd. In heel Nederland zal een algemene stand still van 72 uur van kracht zijn. Daarbij worden ook een bezoekersregeling en een fokverbod ingesteld. Aansluitend op de stand still zal regionalisatie plaatsvinden waarbij de maatregelen op basis daarvan zullen worden aangepast.

Voor hobbyvarkens (minder dan 5 dieren ouder dan 10 weken) geldt dat deze tijdens de stand still geen dieren mogen aan- of aanvoeren. Hobbydieren worden niet preventief geruimd maar wel bij een besmetting.
Meer informatie over de bestrijdingsmaatregelen vind je hier.
Bij een uitbraak geldt voor dierenartsen een officieel hygiëneprotocol.

Is er een vaccin voor AVP?
Er is geen vaccin voor AVP beschikbaar en de verwachting is dat dit er op korte termijn niet gaat komen. Om die reden is noodvaccinatie bij een uitbraak niet mogelijk en zullen gehouden varkens geruimd worden.
Lees hier veel gestelde vragen.

Welk advies kan ik dierhouders geven?
Professionele varkenshouders
Als professionele varkenshouders strenge hygiënemaatregelen nemen dan is het risico voor een uitbraak beperkt. Varkensdierenartsen kunnen hun veehouders daarbij ondersteunen.
De Universiteit in Gent heeft daarvoor een leidraad opgesteld.
Varkenshouders doen er goed aan om ook hun (buitenlandse) personeel en andere erfbetreders voor te lichten over de risico’s van insleep. De NVWA heeft folders in verschillende talen beschikbaar.
Bij varkensbedrijven met uitloop is het risico groter omdat zij makkelijker in contact komen met wilde zwijnen. Met name in gebieden waar wilde zwijnen voorkomen is het belangrijk om contact tussen gehouden varkens en wilde zwijnen te voorkomen.

In geval van een dreigende uitbraak wordt varkenshouders geadviseerd om:
– De bedrijfshygiëne te optimaliseren
– Voer voor 72 uur op voorraad te houden
– Een noodopvang voor 6 weken te realiseren
– Te rantsoeneren

Hobbyvarkenshouders
Het risico voor de overdracht van AVP van wilde zwijnen op hobbyvarkens is mogelijk groter omdat ze eerder in contact kunnen komen met wilde zwijnen. Waar mogelijk zouden hobbydierhouders en kinderboerderijen hun dieren moeten afschermen van wilde zwijnen. Ook is het belangrijk te benadrukken  vooral geen humane voedselresten aan varkens te voeren.

Voor hobbyvarkenshouders is hier veel informatie over AVP te vinden.
Hier kun je meer algemene informatie vinden over het voorkomen en bestrijden van AVP.
 
Relevante links
NVWA
Beleidsdraaiboek AVP
WUR
Jagersvereniging
POV

Om te kunnen reageren op een bericht dient u ingelogd te zijn.


Inloggen